മേയ് മാസത്തിൽ ആകാശ വിസ്മയം: മേയ് 18-ന് ചന്ദ്രനും ശുക്രനും നേർക്കുനേർ, ബ്ലൂ മൂൺ’ മേയ് 31-ന്
ആകാശ നിരീക്ഷണ പ്രേമികൾക്ക് മേയ് മാസം ഒരു വിരുന്നുകാലമാണ്. ചന്ദ്രൻ (Moon), ഗ്രഹങ്ങൾ (Planets), നക്ഷത്രങ്ങൾ (Stars) എന്നിവ ചേർന്ന് ഒരുക്കുന്ന നിരവധി അപൂർവ ദൃശ്യങ്ങളാണ് ഈ മാസം ആകാശത്ത് പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നത്. പ്രത്യേകിച്ച്, ടെലിസ്കോപ്പ് (Telescope) പോലുള്ള ഉപകരണങ്ങൾ ഇല്ലാതെ തന്നെ നഗ്നനേത്രങ്ങളാൽ (Naked Eye) ഈ കാഴ്ചകൾ ആസ്വദിക്കാനാകുന്നതാണ് ഏറ്റവും വലിയ പ്രത്യേകത.
‘ബ്ലൂ മൂൺ’ (Blue Moon) – പേരിൽ മാത്രമുള്ള നീല നിറം
മേയ് 31-ന് സംഭവിക്കുന്ന പൂർണ്ണചന്ദ്രനെയാണ് ‘ബ്ലൂ മൂൺ’ (Blue Moon) എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. എന്നാൽ, ഈ പേര് കേട്ടാൽ ചന്ദ്രൻ നീലനിറത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുമെന്ന് കരുതേണ്ട. യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ചന്ദ്രൻ സാധാരണ പോലെ തന്നെയാണ് കാണപ്പെടുക. ഒരു ഇംഗ്ലീഷ് കലണ്ടർ മാസത്തിൽ (Calendar Month) രണ്ട് പൗർണമികൾ (Full Moon) സംഭവിക്കുമ്പോൾ, രണ്ടാമത്തേതിനെയാണ് സാങ്കേതികമായി ‘ബ്ലൂ മൂൺ’ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. വളരെ അപൂർവമായി മാത്രമേ ഇത് സംഭവിക്കാറുള്ളു. അതുകൊണ്ടാണ് ഇംഗ്ലീഷിൽ “Once in a Blue Moon” എന്ന പ്രയോഗം പ്രചാരത്തിലായത്.
ചില പ്രത്യേക സാഹചര്യങ്ങളിൽ, അന്തരീക്ഷത്തിലെ പൊടി കണങ്ങൾ (Atmospheric Particles) കൂടുതലായാൽ ചന്ദ്രൻ അല്പം നീലനിറത്തിലോ ചുവപ്പ് നിറത്തിലോ തോന്നാൻ സാധ്യതയുണ്ടെങ്കിലും, അത് ‘ബ്ലൂ മൂൺ’ എന്ന ആശയവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധപ്പെട്ടിട്ടില്ല.
ഹാലി വാൽനക്ഷത്രത്തിന്റെ സമ്മാനം: ഉൽക്കാവർഷം (Eta Aquarid Meteor Shower)
മേയ് 5, 6 തീയതികളിൽ ‘ഈറ്റ അക്വാറിഡ്’ (Eta Aquarid Meteor Shower) ഉൽക്കാവർഷം അതിന്റെ ഉച്ചസ്ഥായിയിലെത്തും. ഈ ഉൽക്കകൾ സാധാരണ ബഹിരാകാശ അവശിഷ്ടങ്ങൾ മാത്രമല്ല. ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ Halley’s Comet (ഹാലി വാൽനക്ഷത്രം) അവശേഷിപ്പിച്ച പൊടിപടലങ്ങളാണ്.
1986-ലാണ് ഈ വാൽനക്ഷത്രം അവസാനമായി ഭൂമിക്ക് സമീപം വന്നത്. ഇനി ഇത് വീണ്ടും കാണാൻ കഴിയുക 2061-ലാണ്. എന്നാൽ അതിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ ഓരോ വർഷവും ഭൂമിയുടെ അന്തരീക്ഷത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് ഉൽക്കാവർഷമായി (Meteor Shower) നമ്മെ വിസ്മയിപ്പിക്കുന്നു.
ഈ ഉൽക്കകൾ സെക്കൻഡിൽ ഏകദേശം 64 കിലോമീറ്റർ വേഗത്തിലാണ് സഞ്ചരിക്കുന്നത്. അതിവേഗത്തിൽ അന്തരീക്ഷത്തിൽ കത്തിയമരുമ്പോൾ, ആകാശത്ത് കുറച്ച് സെക്കൻഡുകൾ നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന പ്രകാശരേഖകൾ (Streaks of Light) കാണാം.
ഉൽക്കാവർഷം കാണാനുള്ള മികച്ച സമയം (Best Viewing Time)
* പുലർച്ചെ സൂര്യോദയത്തിന് മുമ്പുള്ള സമയം ഏറ്റവും അനുയോജ്യം
* നഗരവെളിച്ചങ്ങളിൽ നിന്ന് അകലെയുള്ള ഇരുണ്ട പ്രദേശങ്ങൾ (Dark Sky Areas) തിരഞ്ഞെടുക്കുക
* മണിക്കൂറിൽ 40–50 വരെ ഉൽക്കകൾ കാണാൻ സാധ്യത
* കണ്ണുകൾ ഇരുട്ടുമായി പൊരുത്തപ്പെടാൻ (Dark Adaptation) കുറഞ്ഞത് 20–30 മിനിറ്റ് അനുവദിക്കുക
* മൊബൈൽ ഫോൺ ഉപയോഗം ഒഴിവാക്കുക (Screen Light Avoidance)
ചന്ദ്രനും ശുക്രനും തമ്മിലുള്ള മനോഹര സമാഗമം (Moon–Venus Conjunction)
മേയ് 18-ന് വൈകുന്നേരം ആകാശത്ത് മറ്റൊരു മനോഹര കാഴ്ച കാത്തിരിക്കുന്നു. സൂര്യാസ്തമയത്തിന് (Sunset) ശേഷം പടിഞ്ഞാറൻ ആകാശത്ത് നോക്കിയാൽ, ചന്ദ്രക്കലയ്ക്ക് (Crescent Moon) തൊട്ടടുത്തായി അതിശയകരമായ തിളക്കത്തോടെ Venus (ശുക്രഗ്രഹം) കാണാം.
ശുക്രഗ്രഹം രാത്രിയിലെ ഏറ്റവും തിളക്കമുള്ള ഗ്രഹമാണ്. അതിന്റെ ഈ പ്രത്യേകത കാരണം തന്നെ ‘സായാഹ്ന നക്ഷത്രം’ (Evening Star) എന്നും വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
ചന്ദ്രനും ശുക്രനും ആകാശത്ത് അടുത്തടുത്തായി കാണാമെങ്കിലും, യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ഇവ തമ്മിലുള്ള ദൂരം ദശലക്ഷക്കണക്കിന് കിലോമീറ്ററുകളാണ്.
ആകാശ നിരീക്ഷണം തുടങ്ങുന്നവർക്ക് (Beginner Skywatchers), ശുക്രനെ തിരിച്ചറിയാൻ ഈ സമാഗമം വലിയ സഹായമായിരിക്കും.
കൂടുതൽ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട ആകാശ വിസ്മയങ്ങൾ (Other Highlights)
* ഗ്രഹ നിര (Planet Parade): ചില ദിവസങ്ങളിൽ പുലർച്ചെയോ വൈകുന്നേരമോ നിരവധി ഗ്രഹങ്ങൾ ഒരേ ദിശയിൽ നിരയായി കാണാൻ സാധ്യത
* നക്ഷത്രഗണങ്ങൾ (Constellations): വേനൽക്കാല ആകാശത്തിൽ സ്കോർപിയസ് (Scorpius), സാജിറ്റേറിയസ് (Sagittarius) തുടങ്ങിയ നക്ഷത്രഗണങ്ങൾ വ്യക്തമായി കാണാം
* ആകാശഗംഗ (Milky Way): വെളിച്ച മലിനീകരണം (Light Pollution) കുറവുള്ള സ്ഥലങ്ങളിൽ മിൽക്കി വേ (Milky Way Galaxy) കാണാൻ അനുയോജ്യമായ സമയം
ആകാശത്തിലെ അദ്ഭുതം കാണാൻ എളുപ്പ മാർഗ്ഗങ്ങൾ (Skywatching Tips)
* തുറന്ന ആകാശമുള്ള സ്ഥലങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുക
* കാലാവസ്ഥ (Weather) പരിശോധിക്കുക
* കിടന്ന് നോക്കുന്നത് (Reclining Position) കൂടുതൽ സൗകര്യപ്രദം
* നക്ഷത്ര മാപ്പ് (Star Map Apps) ഉപയോഗിക്കുന്നത് സഹായകരം
മേയ് മാസം ആകാശപ്രേമികൾക്ക് അപൂർവ അനുഭവങ്ങൾ സമ്മാനിക്കുന്ന ഒരു സമയമാണ്. ശാസ്ത്രീയ കൗതുകവും പ്രകൃതിയുടെ സൗന്ദര്യവും ഒരുമിച്ച് അനുഭവിക്കാൻ ഈ അവസരം നഷ്ടപ്പെടുത്താതിരിക്കുക.
English Summary : May 2026 is set to be a spectacular month for astronomy enthusiasts, offering several rare celestial events visible to the naked eye. From the remnants of Halley’s Comet to a rare double-full-moon month, here are the primary highlights